Tarih Öğrenimini Yeniden Şekillendirmek

 [Bu yazı Modern Güneydoğu Avrupa Tarihi öğretimi Alternatif Eğitim Materyalleri Çalışma Kitabı 1'in Giriş kısmından alınmıştır.] bkz.[1]
............

Bunun için iki büyük değişim önerilmektedir:

   1.     Tarihyazımı yaklaşımında değişim

• Okulda öğretilecek milli tarih, milliyetçi tarih olmamalıdır. Okullarda egemen tarih anlayışının milli ta­rih olduğu ve komşu halkların tarihinin de etnisite merkezli bir bakış açısıyla öğretildiği gerçeklerini göz önüne alarak, milli tarihin yerini almayı önermiyoruz, ancak onun öğretilme biçimini değiştirmeyi teklif ediyoruz.

• Güneydoğu Avrupa’nın bölgesel tarihi kendi içine kapanık, ayrı bir tarih olarak değil, Avrupa ve dün­ya tarihinin bir parçası olarak görülmelidir. Bu ayrıca şu anlama gelir: Balkanların “kendine özgü” tarihsel evrimi görüşü, kalıpyargı içerdiği ve taraflı olduğu için en baştan reddedilmektedir.

• Ayrı ayrı her milletin tarihine ve bütün olarak bölgenin tarihine sürekli, homojen ve uyumlu bir ta­rihmiş gibi muamele edilmemektedir. Ortak ve birleştirici unsurlar kadar bölünmeler, çatışmalar ve farklı bakış açılarının da altı çizilmektedir. Sahte bir uyum tablosu çizmek yerine, öğrencilere farklılık ve çatışma hakkında bir şeyler öğretmeye yarayacak yöntemleri işaret etmeyi tercih ediyoruz.

Toplumsal Değişimi Simgelerle Anlatmak

Dilara Kahyaoğlu

2007

I. Adım (küçük grup çalışması)

Değişimin simgeleri çizelgesinin hazırlanması

         

“Size dağıtılan tablodaki örnekleri dikkate alarak “değişen toplumsal yaşamı temsil eden simgeler bulun. Bunu yapabilmek için kaynak kitabın sayfa 25-31 arasında yer alan ana metni, görselleri ve alt yazılarını çok dikkatle okumalı ve incelemelisiniz. Ayrıca kitabın önceki bölümlerde yaptıklarınızı hatırlayıp birikiminizi kullanınız” yönergesi verilir. (örnek)

malzeme

Büyük boy kağıt. A3 olabilir veya dört tane A4 kağıdı bir araya getirilerek yapıştırılır. Ayrıca renkli kalemler boyalar.

Dikkat: Bu simgeler her şey olabilir, bu konuda zorlamaya gerek yoktur. Önemli olan neden onu seçtiklerini açıklayabilmeleridir. Yani üzerinde düşünülmüş, tartışılmış, mantıklı bir açıklamanın olması yeterlidir. Bir kısmı boş bırakılabilir. O zaman onlarla ilgili bir şeyler buldukça gelip listeyi tamamlarlar. Veya akıllara takılmış bir soru olarak da kalabilir…

Okuma Parçaları ve İçerik ile İlişkilendirilen Öyküler, Tarihsel Karakterler Yaratılması

Dilara Kahyaoğlu
2007

I. Adım (küçük grup çalışması)

Paragraflara isim vererek “pamuk” metninin analiz edilmesi

“Pamuk metnini okuyup, inceleyip paragraflara bir başlık verin… Bunlar öyle başlıklar olmalı ki tüm paragrafı özetlesin, paragrafta anlatılanların özelliğini yansıtsın. Soru şeklinde de olabilir.

Çalışmaya başlamadan önce  öncelikle metnin satırlarını numaralandırınız çünkü bazı paragrafları ikiye veya üçe ayırmanız gerekebilir, ayrıca hepimizin neyi kastettiğinin açık bir biçimde anlaşılması iyi olacaktır. Sonucu bir çizelge veya zihin haritası hazırlayarak göstereceksiniz” yönergesi verilir.

Dikkat! Satırları numaralandırırken birer birer değil, beşer beşer yapmak iyi olacaktır,  yoksa sayılar üst üste biner.

Bu çalışma bir önceki çalışmada kullanılan tekniğin biraz daha yerleşmesi için yapılabilir,  aynı zamanda böyle bir teknik kullanılarak; iyi, kaliteli bir okuma sağlanır. Öğrenci içeriğe dair bilgi edinir veya en azından bu konuda  “bilgi” girişi sağlanır. Çalışma sonunda paylaşım ve geri bildirim yapılır.

Yahudilik, Millilik ve Evrensellik

Dilara  Kahyaoğlu
2014

Amaç:  Yahudilik; evrensellik ve millilik paradoksu üzerinden tartışılır. Bilgi edinir, araştırır.

           Kilit Beceriler: Araştırma, Eleştirel Düşünme, Tartışma

Kaynak 1:  

MÖ 300 yılında Yahudi Dünyası

İleride daha da genişleyecek olan Yahudi diasporasının başlangıcı bu haritada görülmektedir. Yahudi yerleşimi henüz Yahudi’ye ve Babil’de yoğundur. Bu erken dönem batıya yayılma hareketinin etkisi;  MÖ 2. ve MS 3. yüzyıllarda daha net olarak görülecektir. Yahudi kolonilerinde yaşayan halkın çoğu; Aramice veya İbranice değil Yunanca konuşmaktadır. Zamanla aradaki kültürel farklılık giderek açılacak ve Hristiyanlık yayılma gücünü daha çok bu halklarda bulacak, Yahudilerin tohumlarını attığı Tek Tanrıcılık inancının; dinamik ve verimli topraklarında yeşerecektir. 
Yahudi Dünyası, Atlaslı Büyük Uygarlıklar Ansiklopedisinden taranmıştır.

Rapor 2007: Yeni 8. Sınıf TC İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Programı Hakkında Görüşler

Tarih Vakfı Tarih Öğretmenleri Çalışma Komisyonu

            Derleyen Dilara Kahyaoğlu

YENİ 8. SINIF TC İNKILAP TARİHİ VE ATATÜRKÇÜLÜK

PROGRAMI HAKKINDA GÖRÜŞLER

Tarih Vakfı Tarih Öğretmenleri Çalışma Komisyonu 23 nisan 2007 tarihinde toplanarak, yeni programı hem eskisiyle kıyaslayarak hem de kendi içinde; konuların niteliği, kazanımların niteliği, etkinliklerin niteliği, tarih metodolojisi, pedagojik yaklaşım, açısından analiz etmiştir. Ön rapor sayısız örnekle birlikte sayfalarca tuttuğu için, örneklerin azaltılarak daha kısa bir nihai rapor yazılmasına karar verilmiş ve böylelikle bu rapor ortaya çıkmıştır. Saptama ve değerlendirmelerimize ilişkin sonuçlar aşağıdadır.

1. KONULARIN NİTELİĞİ

       1.1. Bazı konular programdan kaldırılmıştır. İncelendiğinde bunların “BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI” ile ilgili konular olduğu görülmüştür. Kaldırılma gerekçesi olarak, bu konuların yedinci sınıfta işlendiğine dair bir açıklama getirilmiş olmakla beraber öğretmenler bu değişikliğe sıcak yaklaşmamışlar, Milli Mücadele konusuna başlarken Birinci Dünya Savaşı ile ilgili problemlere değinmeden başlamanın doğru olmadığını, geçen sene okunan bilgilerin unutulduğunu, her durumda mutlaka bir hatırlatma gerektiğini belirtmişlerdir.

1.2. Bazı eski  temalar başka isim veya başlık altına girerek varlıklarını sürdürmektedir. Bunlar öğretmenler tarafından “barışçıl değerlere” aykırı bulunan, “biz- ötekiler” ikilemini körükleyen, ders kitapları yazılırken “özcü ve normatif  önermelere” ister istemez yola açan, bu nedenle de en fazla eleştirilen, tarih ders kitabına yakıştırılmayan, ideolojik yüklemelerle dolu olduğu için kaldırılması en fazla istenen konulardı. Örnekler aşağıdadır.