Süryani Metinlerinde Geçen İskender Efsanesi

Dilara Kahyaoğlu
2012

Efsane Deyip Geçmeyin...

Fritz Lang'in yönettiği 1924 yapımı Nibelungen filminden bir sahne.
http://www.imdb.com/title/tt0015175/?ref_=md_ph_tt1

Süryanilere (bkz. Süryaniler ve Ermeniler) ait “Süryani Büyük İskender Hıristiyan Efsanesi"nde Hunların  adının geçtiğini görünce şaşırabilirsiniz. Büyük İskender (MÖ 4.yy) ile Hunların (4. -5. yy) Avrupa’da görülmesi arasında yaklaşık yedi yüz yıllık bir zaman farkı var. Ama bu iki ismin aynı anlatıda yan yana gelmesinin, eğer efsaneler söz konusu ise; imkânsız olmadığını biliriz. Adı üstünde, efsane işte…

Adı geçen efsanede şunlar anlatılır :

Muhteşem seferleri sırasında İskender’in yolu Ermenistan’a düşer Muşaş Dağını aşarak, Bahl-Lepta ovasına varır. Ovanın etrafı büyük aşılmaz dağlarla kaplıdır. Ova halkı İskender’i karşılamaya koşar, aralarında tüccarlar da vardır. Onlar İskender’e şöyle derler: Ey İskender, sayende burada huzur içinde yaşıyoruz etrafımızdaki dağları henüz aşmayı başaran olmadı ama duyduk ki dağların ötesinde Hunlar yaşamaktaymış, onların krallarının Ye’cüc, Me’cüc gibi Yafes oğullarının kralları oldukları söyleniyor.”

Daha sonra İskender’e Hun krallarının listesini sunarlar. Listede birçok isim vardır. İşte Hun krallarına ait en eski listelerden biri budur. Onlar o sırada Hunlara liderlik eden kişilerin isimler miydi gerçekten? Efsaneler ne kadar gerçeği barındırır?

Kavimler Kapısı ve Daryal Geçidi

Örnek Ödev/Sınav/Tartışma Soruları: Sümer, Mısır ve Tarihçilik Üzerine

Dilara Kahyaoğlu

2004

SORU
1. Sümer Uygarlığı’nın en karakteristik özelliği nedir? Yani Sümerler için en tipik, Sümerlere özgü, onu en iyi ifade eden özelliği bulunuz. Tek bir özellik seçerek neden onu seçtiğinizi açıklayınız.

2. Mısır Uygarlığı'nın belli başlı özellikleri nelerdir?

3. Şimdiye kadar öğrendiğiniz TÜM uygarlıkları kendinize göre bir kriter oluşturarak sınıflandırınız. Bunu bir şemada/tabloda gösteriniz.

Çalışma: İlk Uygarlıklara Şematik Bir Bakış

Dilara Kahyaoğlu
2002

Milattan önceki (MÖ) tarihlerde ortaya çıkmış olan uygarlıklara şematik bir bakış

Çalışma: Küçükler İçin Sümerler ve Mısır Krallığı

Dilara Kahyaoğlu
 08. 04. 2002

ve 2018

DERSİN ADI; Sosyal Bilgiler
SINIF; 6. sınıflar
SÜRE; 40+40+40 dakika
KONU; İlk uygarlık merkezleri

AMAÇLAR:
*Belli başlı kavramlar bilgisi
*İlk uygarlıkların belli başlılarının isimleri, doğdukları alan ve belli başlı özellikleri bilgisi
*İlk uygarlıklardan bizlere kadar ulaşan belli başlı kalıntılar/bulgular bilgisi

* Eleştirel Düşünme

Bereketli Hilal

Dilara Kahyaoğlu
2018 Mart

[Haritaları adı geçen kaynaklardan ben taradım. Üzerine tıklayarak büyütebilir, böylelikle lejantları ve ayrıntıları istediğiniz gibi inceleyebilirsiniz.]

Yukarıdaki haritada orak şeklinde görünen koyu renkli bölge Bereketli Hilal'in en eski çekirdek bölgesidir.  
20. yüzyıl ortalarında (Eriha vb. bulunmasının ardından) çekirdek bölge sadece Güney Levant ile sınırlıyken, Kuzey Mezopotamya ve Anadolu'daki arkeolojik keşiflerin ardından haritada olduğu gibi genişlemiştir. 
Mezopotamya, İletişim Yayınları, s. 18

Bereketli Hilal (Fertile Crescent), Batı ve Yakındoğu/Ortadoğu/Önasya uygarlıklarının doğduğu bölge olarak bilinir. İlk tarım, hayvanların evcilleştirilmesi, ilk köyler (aklımıza gelen bütün ilkler) bu bölgede ortaya çıkmıştır.

Bereketli Hilal, Akdeniz ikliminin egemen olduğu, kışları yağışlı yazları kurak geçen, hilal şeklinde bir görüntüye sahip bereketli topraklardır. Bu ismi ilk kez; ABD'li Doğubilimci (oryantalist) James Nery Breasted  (1865-1935) kullanmıştır:

"Bu büyük yarım dairenin tümünü içeren coğrafi ya da politik bir isim yoktur. Bu yüzden yeni bir terim kullanmalı ve Verimli Hilal olarak adlandırmalıyız." * ( J. N. Breasted, 1914-1916)